Articolo 650 Codice Penale

(R.D. 19 ottobre 1930, n. 1398)

Inosservanza dei provvedimenti dell'Autorità

Dispositivo

Note

(1) Si intende per provvedimento legalmente dato dall'autorità qualsiasi atto autoritativo unilaterale proveniente da un soggetto pubblico e diretto a perseguire dei pubblici interessi, nonché idoneo ad incidere direttamente sulla sfera soggettiva del singolo.

(2) Si tratta di un'elencazione tassativa, giustificata dalla particolare rilevanza di tali interessi. Nello specifico le ragioni di giustizia si riferiscono ai casi di applicazione del diritto da parte del p.m. o della polizia giudiziaria. Mentre, essendo le ragioni di sicurezza pubblica riferite ai casi in cui l'attività di polizia viene posta in essere in funzione repressiva o preventiva, ne è un esempio l'ordinanza del sindaco con la quale sia stato ingiunto al titolare di un impianto di distribuzione di carburante di disattivare gli apparecchi self-service, privi di apposita autorizzazione. Sono esempi, invece, di ragioni di ordine pubblico ad esempio l'ordinanza del sindaco che, sul territorio di loro competenza, stabilisce la circolazione dei veicoli a targhe alterne. Mentre le ragioni di igiene si ritrovano ad esempio a fondamento dell'ordinanza del sindaco di sgombero delle aree occupate da rifiuti tossici.

(3) La norma ha comunque carattere sussidiario, in quanto opera solo qualora l'ordine disatteso non trovi copertura legale, anche di natura non penale.

(4) Si tratta in ogni caso di un reato omissivo proprio che difatti si sostanzia in un'attività di inadempimento e inerzia nei riguardi dell'ordine espresso dal precetto.

Massime giurisprudenziali (130)

1Cass. pen. n. 11711/2025

2Cass. pen. n. 40122/2024

3Cass. pen. n. 35801/2024

4Cass. pen. n. 36715/2024

5Cass. pen. n. 17032/2022

6Cass. pen. n. 12672/2022

7Cass. pen. n. 40185/2022

8Cass. pen. n. 2885/2022

9Cass. pen. n. 9890/2021

10Cass. pen. n. 6350/2019

11Cass. pen. n. 20417/2018

12Cass. pen. n. 51766/2013

13Cass. pen. n. 1366/2012

14Cass. pen. n. 39830/2010

15Cass. pen. n. 17920/2010

16Cass. pen. n. 46637/2009

17Cass. pen. n. 31580/2009

18Cass. pen. n. 39132/2008

19Cass. pen. n. 12679/2008

20Cass. pen. n. 237/2008

21Cass. pen. n. 15881/2007

22Cass. pen. n. 9844/2007

23Cass. pen. n. 7893/2007

24Cass. pen. n. 40316/2006

25Cass. pen. n. 30772/2006

26Cass. pen. n. 1408/2006

27Cass. pen. n. 43398/2005

28Cass. pen. n. 13377/2005

29Cass. pen. n. 4663/2005

30Cass. pen. n. 41101/2004

31Cass. civ. n. 35576/2004

32Cass. pen. n. 35576/2004

33Cass. pen. n. 28584/2004

34Cass. pen. n. 15066/2004

35Cass. pen. n. 11367/2004

36Cass. pen. n. 3969/2004

37Cass. pen. n. 383/2004

38Cass. pen. n. 36787/2003

39Cass. pen. n. 30137/2003

40Cass. pen. n. 25098/2003

41Cass. pen. n. 23824/2003

42Cass. pen. n. 7025/2003

43Cass. pen. n. 43202/2002

44Cass. pen. n. 37112/2002

45Cass. pen. n. 26647/2002

46Cass. pen. n. 29436/2001

47Cass. pen. n. 23049/2001

48Cass. pen. n. 15574/2001

49Cass. pen. n. 12924/2001

50Cass. pen. n. 10609/2000

51Cass. pen. n. 9542/2000

52Cass. pen. n. 8859/2000

53Cass. pen. n. 4730/2000

54Cass. pen. n. 8784/1999

55Cass. pen. n. 5755/1999

56Cass. pen. n. 784/1999

57Cass. pen. n. 3623/1998

58Cass. pen. n. 9613/1998

59Cass. pen. n. 3544/1998

60Cass. pen. n. 3646/1998

61Cass. pen. n. 6525/1998

62Cass. pen. n. 3759/1998

63Cass. pen. n. 6351/1997

64Cass. pen. n. 11581/1997

65Cass. pen. n. 5314/1997

66Cass. pen. n. 9914/1997

67Cass. pen. n. 8607/1997

68Cass. pen. n. 6453/1997

69Cass. pen. n. 5363/1997

70Cass. pen. n. 3903/1997

71Cass. pen. n. 2691/1997

72Cass. pen. n. 2353/1997

73Cass. pen. n. 6838/1997

74Cass. pen. n. 1660/1997

75Cass. pen. n. 1434/1997

76Cass. pen. n. 726/1997

77Cass. pen. n. 724/1997

78Cass. pen. n. 321/1997

79Cass. pen. n. 5548/1996

80Cass. pen. n. 9490/1996

81Cass. pen. n. 9250/1996

82Cass. pen. n. 8249/1996

83Cass. pen. n. 7977/1996

84Cass. pen. n. 7527/1996

85Cass. pen. n. 843/1996

86Cass. pen. n. 1721/1996

87Cass. pen. n. 1445/1996

88Cass. pen. n. 826/1996

89Cass. pen. n. 2398/1995

90Cass. pen. n. 540/1995

91Cass. pen. n. 11187/1994

92Cass. pen. n. 10898/1994

93Cass. pen. n. 10129/1994

94Cass. pen. n. 9971/1994

95Cass. pen. n. 7749/1994

96Cass. pen. n. 6810/1994

97Cass. pen. n. 5801/1994

98Cass. pen. n. 3779/1994

99Cass. pen. n. 3769/1994

100Cass. pen. n. 1317/1994

101Cass. pen. n. 1311/1994

102Cass. pen. n. 11294/1993

103Cass. pen. n. 7581/1993

104Cass. pen. n. 2595/1993

105Cass. pen. n. 7377/1993

106Cass. pen. n. 6360/1993

107Cass. pen. n. 1349/1993

108Cass. pen. n. 4959/1993

109Cass. pen. n. 2394/1993

110Cass. pen. n. 1774/1993

111Cass. pen. n. 34/1993

112Cass. pen. n. 5134/1993

113Cass. pen. n. 2836/1992

114Cass. pen. n. 8869/1992

115Cass. pen. n. 2427/1992

116Cass. pen. n. 8051/1992

117Cass. pen. n. 7955/1992

118Cass. pen. n. 2787/1992

119Cass. pen. n. 6207/1992

120Cass. pen. n. 1252/1992

121Cass. pen. n. 3200/1992

122Cass. pen. n. 745/1992

123Cass. pen. n. 2671/1991

124Cass. pen. n. 2514/1990

125Cass. pen. n. 2346/1990

126Cass. pen. n. 17593/1989

127Cass. pen. n. 8827/1989

128Cass. pen. n. 12828/1987

129Cass. pen. n. 6955/1985

130Cass. pen. n. 10660/1981